تابع ارزیابی

یک تابع ارزیابی با عددی تخمین می‌زند که وضعیت تا چه اندازه برای یکی از طرفین مطلوب است. یک موتور شطرنج هنگامی از آن استفاده می‌کند که جست‌وجوی محدود نمی‌تواند به پایان واقعی همهٔ بازی‌های ممکن برسد.

ارزیابی را ایستا می‌نامند، زیرا وضعیت را در همان نقطه امتیازدهی می‌کند و از آنجا جست‌وجوی کامل تازه‌ای آغاز نمی‌کند. ایستا به معنای آرام بودن تاکتیکی وضعیت نیست.

اطلاعاتی که ممکن است در نظر بگیرد

• ماتریال، یعنی اینکه هر طرف چه مهره‌هایی در اختیار دارد.
• امنیت شاه، جای‌گیری مهره‌ها و تحرک، یعنی آزادی مهره‌ها برای انجام حرکت‌های مفید.
• ساختار پیاده‌ای، یعنی چگونگی جای‌گیری پیاده‌ها و حمایت یا تضعیف متقابل آنها، همراه با الگوهای پوزیسیونی دیگر.
• در برخی موتورها، شبکهٔ عصبی، یعنی مدلی ریاضی که با نمونه‌های بسیار آموزش دیده است تا این نشانه‌ها را با هم ترکیب کند.

علامت و مقیاس به زمینه نیاز دارند. بسته به برنامه، عدد مثبت ممکن است به سود سفید یا طرفی باشد که نوبت حرکت دارد. واحدی شبیه ارزش یک پیاده نیز احتمال جهانی و ثابتی برای برد را نشان نمی‌دهد.

تابع به‌تنهایی حرکت نهایی را انتخاب نمی‌کند. جست‌وجو وضعیت‌های آیندهٔ بسیاری را مقایسه می‌کند و با روش‌هایی مانند هرس آلفا بتا ارزش آنها را به سوی وضعیت آغازین بازمی‌گرداند. بنابراین ارزیابی سریع صفحهٔ فعلی ممکن است با نتیجه‌ای که پس از جست‌وجوی توالی‌های ممکن حرکت‌ها به دست می‌آید متفاوت باشد.