Wariant

Podczas analizy partii nie zawsze śledzi się tylko to, co się wydarzyło. Wariant zaczyna się, gdy wybiera się ruch inny niż ten kontynuujący wariant główny. Od tego momentu dodaje się legalne odpowiedzi, aby pokazać, co mogłoby się wydarzyć.

Pierwszy ruch otwiera odgałęzienie, a kolejne je rozwijają. Wariant może mieć jeden ruch albo rozciągać się na wiele ruchów. Może przedstawiać analizę człowieka, idee badane w debiucie, czyli pierwszej fazie partii, rozwiązanie konkretnej pozycji lub linię obliczoną przez oprogramowanie. Sam w sobie nie twierdzi, że alternatywa jest lepsza, lecz tylko że jest badana.

W zapisanej partii warianty zwykle umieszcza się w nawiasach. W Portable Game Notation (PGN), tekstowym formacie używanym do wymiany partii między programami, takie odgałęzienia koduje się jako rekursywne warianty adnotacji, które również mogą zawierać podwarianty.