Onreglementaire stelling

Een onreglementaire stelling is een plaatsing en speltoestand die vanuit de beginstelling niet via reglementaire zetten kan worden bereikt. De definitie houdt rekening met elke mogelijke geschiedenis en niet alleen met de vraag of de laatste zet ongewoon lijkt.

Duidelijke voorbeelden zijn dat beide koningen tegelijk schaak staan, dus onmiddellijk worden aangevallen, of dat een niet-gepromoveerde pion op de verste rij staat, waar hij verplicht in een dame, toren, loper of paard had moeten veranderen. Meerdere dames maken een stelling daarentegen niet onreglementair, omdat pionpromotie extra stukken kan creëren.

Dit verschilt van een onreglementaire zet. Een onreglementaire zet is één handeling die de regels schendt. Een onreglementaire stelling is de ontstane toestand of elke andere historisch onmogelijke toestand. Wanneer zo'n stelling tijdens de partij door een onregelmatigheid, dus een afwijking van de juiste toestand of procedure, ontstaat, hangt de reactie af van de oorzaak. Na een voltooide onreglementaire zet, normaal nadat de klok is ingedrukt, wordt de vorige stelling hersteld en kan de toepasselijke straf worden opgelegd.