Progressief schaak

In progressief schaak groeit het aantal beschikbare zetten bij elke beurt. Wit doet één zet, zwart twee, wit drie, zwart vier, en zo gaat het patroon verder. De volledige groep zetten van één speler heet een beurt of reeks.

Elke tussenzet moet legaal zijn. Een speler mag tijdens een reeks de veiligheid van de koning niet negeren om het probleem pas aan het einde te herstellen. Als de beurt met schaak begint, dus terwijl de koning wordt aangevallen, moet de eerste zet dat schaak opheffen.

Wanneer een reeks eindigt

Volgens de Schotse regels, een van de bekendste vormen, eindigt een reeks zodra een zet de vijandelijke koning schaak geeft. Ongebruikte zetten vervallen. De koning wordt niet geslagen. Het doel blijft schaakmat, een stelling waarin de koning wordt aangevallen en geen legaal antwoord heeft.

Als een speler aan het begin van de beurt geen legale zet heeft of vóór het voltooien van de vereiste reeks zonder legale zetten komt te zitten, staat die speler pat. Pat betekent geen legale zet hebben terwijl de koning niet schaak staat en leidt volgens dit regelstelsel tot remise.

Hoe het rekenen verandert

• Een dreiging moet worden beoordeeld tegen de lengte van de volgende reeks van de tegenstander. Een verdediging die twee zetten overleeft, kan tegen vijf falen.
• Schaak geven kan een reeks vroeg beëindigen. Het is vaak nuttig het schaak voor de laatste beschikbare zet te bewaren.
• Hetzelfde stuk mag binnen een reeks meerdere keren bewegen, zolang elke stap legaal is.
• Het materiaal kan snel veranderen, omdat één speler meerdere slagen kan uitvoeren voordat de tegenstander aan zet komt.

Er bestaat geen enkel universeel regelstelsel. Schotse, Italiaanse en Engelse vormen zijn bekend en verschillen in de behandeling van schaak en andere details. De groeiende reeks is het gedeelde idee, maar de exacte versie moet vóór het spel worden vermeld.

Progressief schaak lijkt op Marseillais schaak, omdat één beurt meerdere zetten van dezelfde speler kan bevatten. Het centrale verschil is dat Marseillais schaak een vast aantal van twee behoudt, terwijl progressief schaak de reeks voortdurend verlengt.