Dvoretsky's Endgame Manual

Dvoretsky's Endgame Manual کتابی از مارک دوروتسکی است که نخستین ویرایش آن در 2003 منتشر شد. موضوع آن پایان‌بازی، یعنی مرحله‌ای با مهره‌های کمتر، است، اما فراتر از گردآوری نمونه‌ها می‌رود. کتاب وضعیت‌های نظری، روش‌های بازی، قواعد عملی و تمرین‌هایی را سازمان می‌دهد که تصمیم‌گیری دقیق می‌طلبند.

وضعیت نظری وضعیتی است که آن‌قدر عمیق بررسی شده باشد که نتیجهٔ آن با بهترین بازی و روش لازم برای دستیابی به آن نتیجه یا دفاع از آن شناخته شده باشد. دانستن اینکه وضعیتی برنده است کافی نیست: بازیکن باید طرح را تشخیص دهد، استثناها را مدیریت کند و دقیق اجرا کند. کتاب همچنین فاصلهٔ میان نظریهٔ تثبیت‌شده و دشواری عملی یافتن حرکت‌ها پشت صفحه و زیر فشار زمان را آشکار می‌کند.

با وجود واژهٔ Manual، این اثری پیشرفته است. بهتر است بخش‌به‌بخش مطالعه شود، واریانت‌ها، یعنی توالی‌های محاسبه‌شدهٔ حرکت‌ها، بازسازی شوند و وضعیت‌های کلیدی آن‌قدر تکرار شوند تا قابل تشخیص باشند. کارستن مولر و الکس فیش‌بین پس از درگذشت دوروتسکی ویرایش ششم را بازنگری کردند. در مقایسه، Basic Chess Endings مرجعی کلاسیک، قدیمی‌تر و گسترده‌تر است، در حالی که کتاب دوروتسکی بر گزینشی دشوار برای تمرین سطح بالا تأکید دارد.