مات لِگال

مات لِگال معمولاً از یک تلهٔ گشایشی پدید می‌آید. فیل حریف ظاهراً اسبی را به وزیر پین می‌کند. پین زمانی رخ می‌دهد که حرکت یک مهره، مهرهٔ پشت آن را در معرض حمله قرار دهد. چون مهرهٔ در معرض خطر وزیر است نه شاه، اسب در صورت وجود دلیل عینی و کافی می‌تواند به‌طور قانونی حرکت کند.

مهاجم اسب را حرکت می‌دهد و به حریف اجازه می‌دهد وزیر را بگیرد. اگر حریف بدون محاسبه بپذیرد، یک فیل و هر دو اسب توالی‌ای از کیش‌ها را هماهنگ می‌کنند که شاهِ هنوز در مرکز را مات می‌کند. این ایده چشمگیر است، زیرا مهاجم ارزشمندترین مهره را واگذار می‌کند و پیش از آنکه از دست دادن وزیر اهمیتی پیدا کند بازی را پایان می‌دهد.

وزیر جا می‌ماند و شبکه بسته می‌شود

8

7

6

5

4

3

2

a1

b

c

d

e

f

g

h

آغاز

Nxe5

Bxd1

Bxf7+

Ke7

Nd5#

اسبِ f3 قطر میان فیلِ g4 و وزیرِ d1 را مسدود کرده است: این آچمز نسبی است.

هم‌راستایی‌ای که شاه را آچمز نمی‌کند

این هم‌راستایی وزیر را درگیر می‌کند، نه شاه را. بنابراین اسبِ f3 می‌تواند به‌طور قانونی قطر را ترک کند.

1. اسبِ f3 قطر میان فیلِ g4 و وزیرِ d1 را مسدود کرده است: این آچمز نسبی است.
2. شاه سفید در g1 و بیرون از این قطر است؛ حرکت دادن اسب او را در معرض کیش قرار نمی‌دهد.

هر وضعیت مشابهی قربانی را ممکن نمی‌کند. باید کل توالی را بررسی کرد، زیرا مدافع ممکن است وزیر را نگیرد، مهرهٔ دیگری را بگیرد یا خانه‌ای برای فرار ایجاد کند. تلهٔ لِگال توالی‌ای است که وزیر را عرضه می‌کند؛ مات لِگال وضعیت نهایی با یک فیل و دو اسب است. برخلاف مات دانشمند، به یورش زودهنگام وزیر علیه f7 وابسته نیست.