Pozycja Lolliego

Pozycja Lolliego jest konkretnym ustawieniem króla, wieży i gońca przeciwko królowi i wieży. Chociaż przy poprawnej obronie taki materiał zwykle prowadzi do remisu, pozycja Lolliego jest jedną z formacji, w których strona z gońcem może wymusić wygraną.

Broniący król jest ograniczony blisko krawędzi. Atakujący król odbiera mu pola, goniec kontroluje drogi ucieczki jednego koloru, a wieża może zmieniać stronę, aby grozić matem, czyli atakiem na króla, na który nie istnieje legalna odpowiedź. Broniąca wieża nadal może szachować, lecz ma mało przestrzeni i stopniowo wpada w sieć dominacji, czyli skoordynowane ograniczenie odbierające jej użyteczne pola, aż nie może już zapobiec matowi lub decydującej wymianie.

Metoda nie jest serią przypadkowych szachów. Atakujący musi zachować koordynację, osłaniać się przed szachami obrońcy i przenieść wieżę we właściwym momencie. Pośpieszne posunięcie może pozwolić broniącemu królowi odejść od krawędzi albo zapewnić wieży serię powtarzanych szachów.

Giambattista Lolli przedstawił tę wygraną pozycję w 1763 roku. Istnieje również druga pozycja Lolliego, opublikowana później, która mimo podobnej geometrii jest remisowa. Nazwa oznacza więc dokładne ustawienie w teorii końcówek bez pionów, a nie każdą pozycję wieży i gońca przeciwko wieży.