Stipulacja

Kompozycja szachowa jest pozycją stworzoną przez autora w celu postawienia zadania. Stipulacja to instrukcja dołączona do tej pozycji, określająca, co trzeba osiągnąć i na jakich warunkach. Na przykład „mat w dwóch” wymaga od białych wymuszenia mata, czyli pozycji, w której czarny król jest atakowany i nie ma legalnej odpowiedzi, w podanej liczbie posunięć.

Działa jak umowa między kompozytorem a rozwiązującym. Pozycja dostarcza bierek i zależności między nimi, a stipulacja określa, co liczy się jako rozwiązanie. Bez niej ten sam diagram mógłby służyć zupełnie różnym zadaniom.

Co może określać stipulacja

• Cel, na przykład wygraną, remis, danie mata lub doprowadzenie do pata, czyli pozostawienie przeciwnika bez legalnego ruchu, gdy jego król nie jest atakowany.
• Która strona rusza pierwsza oraz czy strony rywalizują, współpracują albo podlegają obowiązkowej regule.
• Dokładną lub maksymalną liczbę posunięć.
• Reguły specjalne, bierki nieortodoksyjne, liczbę rozwiązań albo zmiany pozycji początkowej.

Stipulacja nie musi opisywać idei artystycznej. Problem typu mat w dwóch może w ramach swojego zadania pokazywać interferencję, zmienione maty lub inny temat. Stipulacja może też definiować zupełnie inną formę gry. Na przykład w problemie seryjnym jedna strona wykonuje kilka kolejnych ruchów, podczas gdy druga pozostaje nieruchoma.

Poprawność kompozycji ocenia się względem tej dokładnej instrukcji. Pomysłowa linia, która nie spełnia stipulacji, nie jest rozwiązaniem.