Schaakafstand

Schaakafstand is de ruimte tussen een schaakgevende toren en de vijandelijke koning. Zij is vooral belangrijk in toreneindspelen, omdat een toren op afstand de koning van opzij of van achteren kan lastigvallen zonder onmiddellijk binnen zijn bereik te komen.

Met voldoende afstand heeft de koning gewoonlijk meerdere zetten nodig om de toren te naderen. In die tijd kan de toren schaak blijven geven en de koning en pion vertragen. Als de toren te dichtbij staat, kan de koning hem aanvallen en wegjagen, zich achter de pion verschuilen of een veld bereiken dat de reeks schaakzetten onderbreekt.

Voldoende schaakafstandOnvoldoende schaakafstand

Ruimte voor schaak van opzij

8

7

6

5

4

3

2

a1

b

c

d

e

f

g

h

Na Ra6+ zouden b6, c6 en d6 tussen de toren en de koning vrij zijn.

De toren begint op afstand

De zwarte toren staat op a7 en de witte koning op e6. Na Ra6+ zouden b6, c6 en d6 tussen de toren en de koning vrij zijn. Lokale verificatie moet bepalen of deze geometrie bij optimaal spel herhaalde schaakzetten mogelijk maakt.

1. Na Ra6+ zouden b6, c6 en d6 tussen de toren en de koning vrij zijn.

In standaardstellingen van toren en pion tegen toren vereisen zijdelingse schaakzetten vaak meerdere open verticale lijnen tussen de verdedigende toren en de pion. Drie lege lijnen is een gebruikelijke richtlijn, geen wet. Ook de zijde met meer ruimte tussen de pion en de bordrand, de horizontale rij van de pion, beide koningen en de mogelijkheid om de pion als schild te gebruiken zijn van belang.

Het nominale aantal is niet genoeg

Drie lijnen en een schuilplaats

8

7

6

5

4

3

2

a1

b

c

d

e

f

g

h

Tussen de toren op h6 en de pion op d6 liggen e6, f6 en g6.

De pion onderbreekt de lijn

Tussen de toren op h6 en de pion op d6 liggen e6, f6 en g6. De witte koning staat echter op c6, vanuit de toren gezien achter de pion, zodat d6 de horizontale lijn onderbreekt voordat die de koning bereikt.

1. Tussen de toren op h6 en de pion op d6 liggen e6, f6 en g6.

Het idee maakt deel uit van methoden zoals de frontale verdediging, maar vormt op zichzelf geen volledige verdediging. Het is een geometrische voorwaarde die aangeeft of de beschikbare schaakzetten genoeg tijd en ruimte hebben om te werken.