پیاده‌های متصل رخ و اسب

پیاده‌های متصل رخ و اسب یک جفت پیادهٔ خودی در ستون‌های a و b یا در ستون‌های g و h هستند. ستون‌ها خطوط عمودی‌اند که از a تا h نام‌گذاری می‌شوند. پیاده‌های ستون a و h پیادهٔ رخ و پیاده‌های ستون b و g پیادهٔ اسب نام دارند، زیرا این مهره‌ها در آغاز پشت آن‌ها قرار می‌گیرند.

متصل یعنی پیاده‌ها در ستون‌های مجاور قرار دارند و ممکن است به‌صورت مورب از یکدیگر پشتیبانی کنند. این نام به حضور رخ یا اسب در نزدیکی آن‌ها اشاره ندارد. همچنین به‌خودی‌خود به معنای آزادبودن پیاده‌ها نیست. اگر هیچ پیادهٔ دشمنی نتواند با گرفتن، هیچ‌یک از آن‌ها را متوقف کند، حالت ویژه‌ای از پیاده‌های آزادِ متصل را تشکیل می‌دهند.

جفت متصل کناریجفت متصل مرکزی برای کنترل

جفت پیاده‌های g و h در لبه

8

7

6

5

4

3

2

a1

b

c

d

e

f

g

h

پیاده‌های سفید g4 و h4 جفت متصل اسب و رخ را تشکیل می‌دهند.

یک پیادهٔ اسب کنار یک پیادهٔ رخ

پیاده‌های سفید g4 و h4 جفت متصل اسب و رخ را تشکیل می‌دهند. پیادهٔ سیاه g6 نشان می‌دهد اتصال به معنای آزاد بودن آن‌ها نیست، و لبهٔ صفحه هیچ ستونی پس از h باقی نمی‌گذارد.

1. پیاده‌های سفید g4 و h4 جفت متصل اسب و رخ را تشکیل می‌دهند.

کتاب‌های آخر‌بازی، یعنی مرحله‌ای که مهره‌های کمی باقی مانده‌اند، این جفت را جداگانه بررسی می‌کنند، زیرا لبهٔ صفحه هندسه را تغییر می‌دهد. شاه فقط از یک سمت می‌تواند نزدیک شود، خانه‌هایی که پیاده‌ها در آن‌ها به مهرهٔ جدید تبدیل می‌شوند نزدیک گوشه‌اند و راه‌حل‌های دفاعی متفاوتی، به‌ویژه در آخر‌بازی‌های وزیر، پدید می‌آیند. ازاین‌رو یک قاعدهٔ عملی که برای پیاده‌های متصل مرکزی درست است ممکن است دربارهٔ این جفت کار نکند.

برای ارزیابی آن‌ها باید مشخص کرد آیا آزادند، تا ردیف آخر چه فاصله‌ای دارند، کدام شاه از آن‌ها پشتیبانی می‌کند، حریف کدام خانه‌های ترفیع را کنترل می‌کند، یعنی خانه‌هایی که پیاده‌ها می‌توانند در آن‌ها به مهرهٔ جدید تبدیل شوند، و نوبت حرکت با چه کسی است.