قلاب پیاده

قلاب پیاده، پیاده‌ای است که پیاده‌ای دیگر می‌تواند به آن حمله کند تا تماس ایجاد شود و یک ستون یا قطر باز گردد. این مفهوم به‌ویژه در برابر پناهگاه شاه، یعنی پیاده‌هایی که از او محافظت می‌کنند، اهمیت دارد. وقتی یکی از پیاده‌های پناهگاه پیش برود و در دسترس پیاده حریف قرار گیرد، مهاجم دیگر مجبور نیست به دیواری دست‌نخورده ضربه بزند؛ نقطه مشخصی برای کشیدن و گشودن آن دارد.

قلاب خودِ شکست نیست. قلاب هدف یا نقطه تماس است و شکست، پیشروی پیاده‌ای است که به آن حمله می‌کند. پس از گرفتن‌ها، ممکن است ستونی برای رخ باز شود یا یکی از مدافعان شاه ناپدید گردد. همین ایده در بخش‌های دیگر نیز می‌تواند زنجیره پیاده‌ای را از هم باز کند و موجب دگرگونی ساختار پیاده‌ای شود.

از قلاب تا ستون h

8

7

6

5

4

3

2

a1

b

c

d

e

f

g

h

آغاز

h5

gxh5

Rxh5

پیادهٔ سیاه در g6 قلاب است.

نقطهٔ تماس

پیادهٔ سیاه در g6 قلاب است. پیادهٔ سفید h4 می‌تواند از h5 به آن برسد و پس از ترک ستون توسط این پیاده، رخ h1 مسیری باز خواهد داشت.

1. پیادهٔ سیاه در g6 قلاب است.

کاربرد اصطلاح کاملاً یکدست نیست. بخشی از منابع، پیاده در معرض حمله حریف را قلاب می‌نامند، در حالی که بعضی مربیان این واژه را برای حرکت پیاده‌ای به کار می‌برند که شکست بعدی را ممکن می‌کند. ایده مشترک این است که پیشروی یک پیاده سطحی ایجاد می‌کند که حریف می‌تواند از آن بهره ببرد. بنابراین قلاب اغلب تنش پیاده‌ای ایجاد می‌کند، اما تضمین نمی‌کند که باز کردن خطوط در همان لحظه درست باشد.