تحرک مهره‌ها

تحرک مهره‌ها تعداد و کیفیت گزینه‌های حرکت موجود است. می‌توان آن را به‌طور ابتدایی با شمارش حرکت‌های قانونی سنجید، اما در بازی تحرک مؤثر مهم‌تر است: خانه‌هایی که مهره می‌تواند بدون از دست رفتن، بدجا شدن یا نداشتن ادامه مفید به آن‌ها برود.

شش جهش، دو خانهٔ قابل استفاده

8

7

6

5

4

3

2

a1

b

c

d

e

f

g

h

c2 و e2 شش جهش قانونی را کامل می‌کنند و تنها مقصدهایی‌اند که زیر کنترل سیاه نیستند.

شش جهش، سه دسته

اسب d4 شش حرکت قانونی دارد. c2 و e2 زیر کنترل سیاه نیستند؛ b5، c6، e6 و f5 هستند. پیاده‌های سفید b3 و f3 را اشغال کرده‌اند، بنابراین این خانه‌ها جزو تحرک قانونی به شمار نمی‌آیند.

1. c2 و e2 شش جهش قانونی را کامل می‌کنند و تنها مقصدهایی‌اند که زیر کنترل سیاه نیستند.
2. این چهار جهش قانونی بلافاصله زیر کنترل پیاده‌های سیاه قرار دارند.
3. پیاده‌های سفید b3 و f3 دو مقصد هندسی دیگر را اشغال کرده‌اند.

هر مهره به شیوه‌ای متفاوت تحرک می‌گیرد. اسب‌ها نزدیک مرکز معمولاً گزینه‌های بیشتری از لبه دارند. فیل‌ها به قطرهای باز نیاز دارند و ممکن است با پیاده‌های خودی محدود شوند. رخ‌ها به ردیف‌ها یا ستون‌هایی با مانع‌های کم نیاز دارند. وضعیت بسته با زنجیره‌های پیاده مسدود، راه بسیاری از مهره‌ها را کم می‌کند و به مهره‌هایی سود می‌رساند که می‌پرند یا پشت ساختار مانور می‌دهند. زنجیره پیاده گروهی است که اعضایش در قطر از هم حمایت می‌کنند.

تحرک به تغییر طرح، ساختن تهدید و پاسخ دادن در هر دو جناح، یعنی دو سوی صفحه، کمک می‌کند. با این حال حرکت‌های ممکن فراوان وضعیت خوب را تضمین نمی‌کند. وزیر شاید حرکت‌های قانونی زیادی داشته باشد اما به هدف مهمی حمله نکند. فعالیت مهره‌ها می‌پرسد آیا این گزینه‌ها تأثیر مفید ایجاد می‌کنند.

تحرک یک مهره و تحرک کل ارتش

ممکن است یک مهره آزاد باشد و بقیه ارتش محصور. پس باید سنجید آیا مهره‌ها می‌توانند هماهنگ شوند، وظایف را جابه‌جا کنند و میان بخش‌ها منتقل شوند. قلمرو کنترل‌شده با پیاده‌ها اغلب راه‌های خودی را بیشتر و راه‌های حریف را کمتر می‌کند، اما فقط وقتی مهره‌ها بتوانند با امنیت از آن فضا استفاده کنند.