قربانی وزیر

قربانی وزیر زمانی رخ می‌دهد که بازیکن عمداً اجازه دهد وزیرش گرفته شود یا آن را با ماتریال فوری کمتری، یعنی مجموعه‌ای از مهره‌ها و پیاده‌ها با ارزش کل پایین‌تر، تعویض کند تا به هدفی بزرگ‌تر برسد. چون وزیر حرکت رخ و فیل را ترکیب می‌کند و معمولاً نیرومندترین مهره است، جبران باید بسیار مشخص یا ماندگار باشد.

برخی قربانی‌های وزیر از راه دنباله‌ای اجباری به مات می‌رسند، یعنی رشته‌ای از حرکت‌ها که پاسخ‌های مفید در آن تعیین شده‌اند. برخی دیگر ماتریال کافی را پس می‌گیرند، چند مهره می‌برند، پیاده‌ای را ترفیع می‌دهند یا هماهنگی حریف را نابود می‌کنند. قربانی وزیرِ موقعیتی نیز وجود دارد. ممکن است بازیابی فوری در کار نباشد، اما بازیکن مهره‌هایی بسیار فعال، شاهی بی‌پناه برای حمله یا ابتکار عمل نیرومندی به دست می‌آورد، یعنی توان تحمیل تهدیدهایی که پاسخ می‌طلبند. چنین قربانی‌ای ممکن است در دسته تاریخی قربانی واقعی نیز قرار گیرد که جبرانش در دنباله‌ای کاملاً اجباری و فوری بازپس گرفته نمی‌شود.

زیبایی ایده درست‌بودنش را ثابت نمی‌کند. برای تشخیص قربانی از اشتباه، باید بهترین دفاع حریف را محاسبه کرد، نه طبیعی‌ترین پاسخ را. دنباله معتبر باید حتی اگر حریف وزیر را نپذیرد، مهاجمان را تعویض کند یا برای خاموش‌کردن حمله مات، یعنی تهاجمی با هدف کیش‌ومات، ماتریال پس بدهد، جبران کافی را حفظ کند.