Anticipatie

In de schaakcompositie is er sprake van anticipatie wanneer een werk identiek is aan een andere compositie met een eerdere prioriteitsdatum. De prioriteit komt normaal gesproken van de eerste publicatie, of van de sluitingsdatum van een formeel toernooi waarin inzendingen vóór publicatie worden beoordeeld, wanneer het werk voor het eerst in de uitslag verschijnt.

Het begrip bepaalt de redactionele originaliteit en de geschiktheid voor prijzen. Volgens de Codex van de World Federation for Chess Composition kan een volledig geanticipeerde compositie geen prijs ontvangen. Een gedeeltelijk geanticipeerd werk kan nog worden bekroond, maar de beoordelaar moet meewegen hoeveel van de inhoud al in de eerdere compositie aanwezig was.

Opzettelijk kopiëren hoeft niet te worden bewezen. Twee componisten kunnen onafhankelijk dezelfde constructie ontdekken, terwijl het latere werk toch is geanticipeerd, omdat de regel over identiteit en prioriteit gaat en niet over morele schuld. Alleen een thema delen is onvoldoende: een nieuw probleem met de Babson-taak, waarbij zwarte promoties door overeenkomstige witte promoties worden beantwoord, is niet automatisch identiek aan een eerder werk.