Armata Alechina

Armata Alechina jest ustawieniem ciężkich figur, czyli hetmana i wież. Wszystkie trzy stoją na jednej linii, pionowej kolumnie szachownicy, przy czym obie wieże znajdują się z przodu, a hetman za nimi. Przednia wieża tworzy czoło ustawienia, druga ją wzmacnia, a hetman wspiera obie od tyłu.

Ustawienie jest szczególnie użyteczne na otwartej linii, bez pionów którejkolwiek strony, albo na linii półotwartej, bez własnego piona. Może gromadzić atakujących przeciwko figurze, pionowi lub polu wejścia. Można je również zbudować na zamkniętej linii, jeżeli istnieje konkretny sposób jej otwarcia, zanim przeciwnik się przegrupuje.

Sam kształt nie wystarcza

• Linia musi prowadzić do rzeczywistego celu lub drogi wtargnięcia.
• Budowa ustawienia wymaga czasu, a powolne manewry mogą oddać inicjatywę, czyli zdolność zmuszania przeciwnika do odpowiadania na groźby.
• Przednia wieża potrzebuje użytecznego ruchu naprzód, wymiany lub bicia, zamiast pozostać zablokowana.
• Konkretna kombinacja, czyli forsowna sekwencja oparta na jednej idei taktycznej, może mieć większe znaczenie niż ukończenie ustawienia.

Nazwa jest kojarzona z partią Aleksandra Alechina przeciwko Aronowi Nimzowitschowi w San Remo w 1930 roku, w której Alechin ukończył ustawienie, umieszczając hetmana za obiema wieżami. Istnieją jednak wcześniejsze przykłady tej samej geometrii, a dokładne pochodzenie drukowanej nazwy pozostaje niepewne. Trafniej więc powiedzieć, że ta partia rozsławiła ustawienie, niż że je wynalazła.