Wiecznie zielona partia

Wiecznie zielona partia to partia Adolfa Anderssena z Jeanem Dufresne'em, której pierwsza znana publikacja ukazała się w 1852 roku. Wiele książek umiejscawia ją w Berlinie, jednak najwcześniejsze znane źródła nie podawały miejsca, a świadectwa historyczne nie pozwalają uznać go za całkowicie pewne.

Atak rozpoczął się od gambitu Evansa: Anderssen oddał piony, by zyskać aktywność i otworzyć grę. Dufresne nie ograniczył się do obrony króla, który wciąż nie wykonał roszady. Uaktywnił wieże i stworzył groźby wobec białego króla. To napięcie odróżnia partię od zwykłego pokazu ataku: otwarte linie mogły służyć obu stronom.

19.Rad1 skupia w sobie to ryzyko. Anderssen włączył ostatnią wieżę do ataku, nie wycofując skoczka zagrożonego przez hetmana przeciwnika. Gdy Dufresne go zbił, białe odpowiedziały serią szachów obejmującą ofiarę wieży i hetmana. Podwójny szach zmusił czarnego króla do dalszego przemieszczania się, nie pozwalając innym figurom przerwać pościgu. Kontratak czarnych był rzeczywisty, lecz wybrana kontynuacja nie zostawiła czasu na jego przeprowadzenie przed matem.

Ruch podziwiany i dyskutowany

Nazwa należy również do historii komentarzy. W pośmiertnym hołdzie dla Anderssena, opublikowanym w The Field 29 marca 1879 roku, Wilhelm Steinitz użył słowa „evergreen”, komentując właśnie 19.Rad1. Podziwiał pomysł, który jego zdaniem wyróżniałby się nawet w skomponowanym zadaniu, a powstał w rzeczywistej grze. To konkretne świadectwo pochwały, nie dowód, że przydomek ukuto wtedy po raz pierwszy.

W podpisanej przez siebie rewizji analizy z 2003 roku Garri Kasparow zbadał wystarczające sposoby obrony czarnych i uznał 19.Be4 za nieco silniejsze od 19.Rad1. Nie przestał jednak doceniać zwycięstwa odniesionego ruchem wieży. Ten kontrast precyzuje urok Wiecznie zielonej partii: jej finał jest pamiętny, ale nie dowodzi, że cały atak był nieunikniony.