Groźba mata

Groźba mata istnieje wtedy, gdy gracz będzie mógł dać mata w następnym ruchu albo rozpocząć krótką sekwencję, której przeciwnik nie zdoła powstrzymać, jeśli pozycja pozostanie bez zmian. Król nie musi być obecnie szachowany. Groźba dotyczy tego, co nastąpi, jeśli obrońca nie podejmie działania.

Prawidłowa odpowiedź zaczyna się od wskazania pola i figury, które mają dać mata, pól ucieczki króla oraz figur wspierających atakującego. Możliwe sposoby obrony obejmują ruch królem, utworzenie pola ucieczki, zbicie lub wymianę figury atakującej, zasłonięcie linii, dodanie obrońcy albo zastosowanie ofiary obronnej, czyli oddania figury lub piona w celu usunięcia niebezpieczeństwa.

Czasem skuteczny jest również szach lub dostatecznie silna własna groźba, ponieważ zmusza atakującego do odpowiedzi. Taka kontrgra, czyli aktywność stwarzająca przeciwnikowi realne problemy, pomaga tylko wtedy, gdy nadchodzi na czas. Groźba mata jest konkretnym elementem ataku matowego, lecz szerszy atak może istnieć jeszcze przed pojawieniem się natychmiastowej groźby.