Sztuczna roszada

Sztuczna roszada odtwarza część rezultatu roszady za pomocą osobnych ruchów. Zwykła roszada jest ruchem specjalnym, w którym król przesuwa się o dwa pola w stronę wieży, a wieża przechodzi na drugą stronę króla. W wersji sztucznej król wędruje ku bezpieczniejszemu obszarowi, a wieża zostaje uwolniona lub scentralizowana w ciągu kilku posunięć.

Stosuje się ją, gdy legalna roszada nie jest już możliwa, na przykład dlatego, że król się poruszył, albo gdy bicie zmusiło króla do zajęcia niewygodnego pola. Nie istnieje jedna uniwersalna sekwencja. Król może różnymi drogami przejść w stronę narożnika chronionego przez piony, pod warunkiem że każdy ruch jest legalny i nie kończy się na atakowanym polu.

Manewr nie przywraca praw do roszady: gdy król lub odpowiednia wieża wykonały ruch, prawa te zostają utracone. Zużywa też kilka temp, czyli kilka ruchów, które przeciwnik może wykorzystać do otwarcia centrum lub stworzenia gróźb. Wymaga więc planu, który porównuje uzyskane bezpieczeństwo z poświęconym czasem.

Po dotarciu króla w bezpieczne miejsce konsolidacja często obejmuje połączenie wież, czyli oczyszczenie poziomego rzędu między nimi, aby mogły się wzajemnie wspierać, aktywizację pozostałych figur oraz zamknięcie linii, które nadal prowadzą do króla.