Rekenboom

Een rekenboom stelt mogelijkheden voor als een omgekeerde boom. De huidige stelling is de wortel. Elke overwogen zet vormt een tak naar een nieuwe stelling en elk antwoord van de tegenstander splitst de analyse opnieuw. Eén concrete reeks van de wortel tot een later punt is een variant.

Onderdelen van het model

• Wortel: de stelling waarin de beslissing begint.
• Knoop: elke resulterende stelling binnen de analyse.
• Tak: een alternatief dat zich van een andere reeks afsplitst.
• Blad: een stelling waar het rekenen stopt en een evaluatie wordt gemaakt, een oordeel over welke partij beter staat.

De volledige boom van een stelling kan enorm zijn, omdat beide partijen vaak veel legale zetten hebben. Een mens probeert niet alles te onderzoeken. Die kiest een kleine groep aannemelijke zetten, geeft voorrang aan schaakjes, slagen, dreigingen en sterke antwoorden en laat duidelijk mindere paden vallen. De kandidaatzettenmethode formaliseert die eerste keuze van takken.

Het model helpt voorkomen dat stellingen door elkaar raken. Een antwoord dat bij één tak hoort, kan niet automatisch worden overgebracht naar een andere tak waarin de stukken op andere velden staan. Bij training of analyse achteraf maakt een kleine getekende boom zichtbaar welke antwoorden zijn gemist, welke eindstellingen te vroeg zijn beoordeeld en welke alternatieven zijn vergeleken nadat de ene veel verder was doorgerekend dan de andere.