Kalite fedası

Satrançta kalite kazanmak, bir fil veya atı rakibin kalesiyle değiştirmek demektir. Kalite fedası bunun tersini bilinçli olarak yapar: bir kale verilir ve karşılığında genellikle hafif taş, yani fil veya at alınır. Yaklaşık bir kılavuz olarak kale beş piyon, hafif taş ise üç piyon değerinde kabul edilir. Bu nedenle feda eden taraf, kalan piyon ve taşlarının toplam değeri olan materyalde bir eksikliği kabul eder.

Bu değişim şahın korumasını parçalayabilir, temel bir savunucuyu ortadan kaldırabilir, rakip piyonlara zarar verebilir, önemli kareleri güvenceye alabilir veya kısıtlanmış taşları serbest bırakabilir. Bazen kale, o konumda olağanüstü güçlü olan bir hafif taşla değiştirilir. Karşılık esas olarak kalıcı taş etkinliği, daha iyi bir piyon dizilişi veya kare kontrolüyse fikir bir konumsal feda ile örtüşür.

Elde edilen karşılık nasıl değerlendirilir

• Somut bir devam yolu bulunup bulunmadığını veya baskının tek bir tehditten sonra sona erip ermediğini kontrol et.
• Taş etkinliğini, şahların güvenliğini ve rakibin taşlarını ne kadar kolay yeniden düzenleyebileceğini karşılaştır.
• Kompansasyonu, yani materyal karşılığında alınan yararları, taş değerleri arasındaki farkla karşılaştır; sayısal değerlerin yalnızca kılavuz olduğunu ve konuma bağlı bulunduğunu unutma.

Bir kalite fedası inisiyatif, yani cevap gerektiren tehditler kurma yeteneği sağlayabilir, ancak yalnızca gösterişli bir saldırı ürettiği için doğru değildir. Savunan taraf materyalin bir bölümünü geri verebilir, saldıran taşları değiştirebilir veya saldırı yollarını kapatabilirse kompansasyon yetersiz kalabilir.